Batı sermayesine kayyım kıskacı: Son halka Metro
PERDE ARKASI// Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in imzaladığı kararnameyle Alman Metro AG’nin Rusya’daki varlıkları geçici yönetime devredildi ve kayyım atanan yabancı sermayeli dev şirketler listesine bir yenisi daha eklendi. Yönetim yetkisi, 8 Eylül’de kurulan ve Metro Cash & Carry Rusya’nın mevcut genel müdürü Johannes Maria Talay’a ait olan UK Torg Rus şirketine verildi. Kararname kapsamında Metro Warehouse Noginsk’in yüzde 100’lük hissesi, Metro Cash & Carry’nin yüzde 54,45 ve yüzde 45,55’lik payları ile Retail Property 5’in yüzde 86,9 ve yüzde 10’luk hisseleri geçici yönetim kapsamına alındı. Devir, şirketlerin mülkiyetinin doğrudan el değiştirmesi anlamına gelmiyor.
UK Torg Rus’un sermayesi 10 bin ruble olarak kaydedilirken şirketin tek sahibi Johannes Maria Talay olarak gösteriliyor. Metro’nun Rusya’daki varlıklarının geçici yönetime devredilmesinin ardından Business FM’e konuşan FMCG piyasası uzmanı Aleksandr Anfinogenov, kararın şirket gelirlerinin yeniden dağıtılması ve yurt dışına para transferlerinin sınırlandırılması amacı taşıdığını öne sürdü. Anfinogenov, Metro’nun Rusya’daki gelirlerinin yaklaşık yarısının yurt dışına aktarılıyor olabileceğini belirtti. Bu oran uzmanın tahminine dayanıyor.
Rusya Sanayiciler ve Girişimciler Birliği yönetim kurulu üyesi İgor Yurgens ise aynı yayın organına yaptığı açıklamada, Merkez Bankasının yurt dışına para çıkışını düzenlemek için farklı araçlara sahip olduğunu söyleyerek kararın ekonomik gerekçesini anlamadığını ifade etti.
Metro’nun Rusya’daki varlıklarının devri, yabancı sermayeli şirketlere yönelik geçici yönetim uygulamalarının devamı niteliğinde. Eylül ayında Auchan, Nestle ve Leroy Merlin’in Rusya’daki varlıkları da geçici yönetime devredilmişti.
Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, bu kararları şirket sahiplerinin Rusya açısından dost olmayan ülkelerden gelmesi ve bu ülkelerin Rusya’nın ekonomik altyapısına yönelik Ukrayna saldırılarına dahil olmasıyla açıklamıştı. Rusya yönetimi, 2023’te çıkarılan kararnameyle yabancı sermayeli şirketlerin varlıklarını geçici yönetime alma yetkisi elde etmişti.
Rusya’da 2000 yılından bu yana faaliyet gösteren Metro, 51 bölgede 93 ticaret merkezi işletiyor ve yaklaşık 12 bin kişiye istihdam sağlıyor. Şirketin 2025/26 mali yılının ilk dokuz ayında Rusya’daki satışları yıllık bazda yüzde 10,3 artarak 2,141 milyar avroya ulaştı. Metro, Rusya’daki faaliyetlerinin normal şekilde sürdüğünü, tedarikçilere, müşterilere ve çalışanlara karşı yükümlülüklerin yerine getirildiğini açıkladı. Metro AG ise Rusya’daki işletmenin resmi sahibi olmaya devam ettiğini ancak operasyonel faaliyetleri üzerindeki kontrolünü kaybettiğini bildirdi.
Son dönemde geçici yönetime alınan yabancı şirketler arasında Fransız Auchan ve Leroy Merlin’in (Lemana PRO) Rusya’daki varlıkları, İsviçreli Nestle’nin işletmeleri ile lojistik şirketi FM Logistic de bulunuyor. 17 Eylül’de imzalanan kararnameyle bu şirketlerin varlıkları L.E.V. Management’ın yönetimine devredilmişti. RBC’nin 28 Eylül tarihli haberine göre, Nisan 2023’ten bu yana toplam 27 yabancı şirketin varlıkları geçici yönetime alındı. Bunlardan 20’si bu statüde kalmaya devam ediyor. Daha önce aynı mekanizma Danone, Carlsberg, Fortum ve Uniper gibi şirketlerin Rusya’daki varlıklarına da uygulanmıştı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, VSO'nun başlamasından sonra çok sayıda yabancı sermayeli şirketin Rusya’daki varlıklarını imzaladığı kararnamelerle geçici yönetime devretti. Bu uygulama, özellikle 2023’te yürürlüğe giren düzenlemeyle yaygınlaştı. Geçici yönetim, yabancı hissedarların şirketler üzerindeki kontrolünü sınırlandırırken mülkiyetin doğrudan devredilmesi anlamına gelmiyor.
2023’te geçici yönetime alınan şirketler arasında Finlandiyalı Fortum’un Rusya’daki enerji varlıkları, Alman Uniper’in Unipro’daki hisseleri, Fransız Danone’nin Rusya’daki işletmesi ve Danimarkalı Carlsberg’in Baltika bira fabrikası bulunuyor. Bu şirketlerin varlıkları Nisan ve Temmuz 2023’te çıkarılan kararnamelerle geçici yönetime alındı. Daha sonra Danone ve Baltika’nın Rusya’daki işletmeleri yeni sahiplik yapılarına geçti. Aynı dönemde Rusya’daki bazı otomotiv, tarım ve sanayi şirketlerinin varlıkları da benzer uygulamalara tabi tutuldu.
2024’te geçici yönetim uygulaması Anadolu Grubu ile Belçikalı AB InBev’in ortak girişimi AB InBev Efes’i de kapsadı. Aralık 2024’te Putin’in imzaladığı kararnameyle şirketin Rusya’daki varlıkları geçici yönetime devredildi. Eylül 2026’da ise Fransız Auchan ve Leroy Merlin’in Rusya’daki işletmeleri, İsviçreli Nestlé’nin varlıkları ve bazı lojistik şirketleri L.E.V. Management’ın yönetimine verildi.
29.9.2026
Реклама