Sibirya'nın unutulan hattı: 2 bin km'lik proje bir asırdır bekliyor
Rusya'nın kuzeyindeki devasa toprakları ülkenin ana demiryolu ağına bağlamayı amaçlayan Sevsib (Kuzey Sibirya Demiryolu) projesi, aradan geçen 110 yıla rağmen hâlâ tamamlanamadı. Yaklaşık 2 bin kilometre uzunluğunda planlanan hat, Batı ve Doğu Sibirya'nın kuzey kesimlerini birbirine bağlayarak Arktik Okyanusu kıyısındaki limanlara ulaşım sağlamayı hedefliyor. Bugün Rusya'nın kuzeyindeki milyonlarca kilometrekarelik alan hâlâ demiryolu bağlantısından yoksun bulunuyor. Birçok yerleşime ulaşım yalnızca hava yoluyla ya da kış aylarında donmuş nehir ve göller üzerinde açılan geçici buz yolları üzerinden sağlanabiliyor.
İzvestiya'nın derlemesine göre proje ilk kez Çarlık Rusyası döneminde, 1915 yılında ortaya çıktı. Kutup bölgeleriyle ilgili çalışmalarıyla tanınan ressam ve araştırmacı Aleksandr Borisov, Murmansk'tan başlayıp Ob Nehri havzasına kadar uzanan geniş bir kuzey demiryolu ağı tasarladı. Plan 1916 yılında devlet programına dahil edildi ancak kısa süre sonra patlak veren devrim ve iç savaş nedeniyle rafa kaldırıldı. Daha sonra Sovyet döneminde defalarca yeniden gündeme geldi. 1930'lardaki sanayileşme hamlesi sırasında, İkinci Dünya Savaşı sonrasında, BAM demiryolu inşaatının yürütüldüğü 1970'lerde ve son yıllarda Arktik'in öneminin artmasıyla birlikte proje yeniden tartışıldı. Ancak her seferinde ekonomik koşullar, teknik zorluklar veya devletin değişen öncelikleri nedeniyle uygulamaya geçirilemedi.
Uzmanlara göre projenin önündeki en büyük engel maliyet. Farklı hesaplamalar toplam yatırım ihtiyacını 1,4 trilyon ruble ile 50 trilyon ruble arasında gösteriyor. Bu da yaklaşık 19 milyar dolar ile 667 milyar dolar arasında değişen devasa bir yük anlamına geliyor. Aradaki büyük fark, bazı hesaplamaların yalnızca ray hattını kapsamasından, bazılarının ise limanlar, enerji tesisleri, köprüler, istasyonlar ve donmuş toprak üzerinde kurulması gereken karmaşık altyapıyı da hesaba katmasından kaynaklanıyor.
Buna rağmen Sevsib'in stratejik önemi azalmış değil. Rusya'nın doğu-batı yönündeki ana demiryolu omurgası olan Transsib hattı uzun süredir kapasite sınırlarına yakın çalışıyor. Kuzeyden geçecek ikinci bir koridorun yük taşımacılığını rahatlatabileceği, Arktik'teki petrol, doğalgaz ve maden yataklarının geliştirilmesini hızlandırabileceği belirtiliyor. Ayrıca Rusya'nın son yıllarda önem verdiği Kuzey Deniz Yolu'nun kara bağlantısını güçlendirecek bir unsur olarak görülüyor. Ancak mevcut koşullarda devlet kaynakları başka altyapı projelerine yönlendirildiği için Sevsib, Rusya'nın bir asrı aşkın süredir gerçekleşmeyi bekleyen en büyük ulaşım hayallerinden biri olmaya devam ediyor.
31.5.2026
Реклама