Yapay zeka-Sibiryalı babuşka işbirliği ürünü kazaklar
Sibirya’dan Maria Konuperova adlı kadın, geleceğin teknolojisi ile geçmişin ustalığını bir araya getiren sıra dışı bir sosyal girişim kurdu. Yapay zeka her kazak için dijital eskizler üretiyor, emekli kadınlar ise bu çizimleri yünle hayata geçiriyor. Ortaya seri üretimden uzak, hikayesi olan, insan sıcaklığı taşıyan parçalar çıkıyor. Proje yalnızca moda değil, yalnızlığı azaltan ve emeği görünür kılan bir dayanışma modeli olarak da dikkat çekiyor.
116.ru sitesinin haberine göre her şey Maria’nın mağazalarda bulamadığı o eski usul bir kazak arayışıyla başladı. Pandemi döneminde evden çalışan zanaatkarlarla kurduğu küçük markası ona artık ilham vermiyordu. Bir tanıdık aracılığıyla tanıştığı 71 yaşındaki Tamara Petrovna birkaç akşamda kazağı ördü. Ücret olarak yün parasından bile düşük bir rakam söylemesi Maria’yı sarstı ve emeğin bu kadar değersizleşmesine itiraz ederek ücreti iki katına çıkardı. O andan sonra siparişler arttı, küçük bir fikir kısa sürede büyüyen bir harekete dönüştü.
Bugün projede aktif olarak çalışan beş emekli kadın bulunuyor, bekleme listesinde ise Novosibirsk ve çevresinden yaklaşık 30 kişi yer alıyor. Kazaklar ve hırkalar Maria’nın çevrim içi mağazasında satılıyor. Fiyatlar 150 ile 250 dolar yerine yaklaşık 13 bin 500 ile 22 bin 500 ruble arasında değişiyor ve ustalar nihai bedelin yüzde 40 ila 50’sini alıyor. Bu tutar, Rusya’da ortalama yaklaşık 25.000 ruble olan emekli maaşına kayda değer bir ek gelir anlamına geliyor.
Bir usta ayda iki ya da üç kazak örebiliyor, bu da ciddi bir ek gelir anlamına geliyor. Daha önemlisi bu kadınlar, yılların birikiminin hâlâ değer gördüğünü hissediyor. Birçoğu yalnız yaşıyor ve örgü onlar için hem sosyal bağ hem de onurlu bir kazanç kapısı oluyor.
Projenin ayırt edici yanı, yapay zeka ile el emeğinin kurduğu yaratıcı diyalog. Maria tasarımları bir sinir ağına ürettiriyor, ortaya çıkan referanslar ninelere gönderiliyor. Aynı model tekrar istendiğinde bile iplikler ve tonlar farklı olduğu için her parça benzersiz kalıyor. Bu yaklaşım, seri üretimden yorulan tüketicilere özgünlük sunarken ustalara da yaratıcılık alanı açıyor.
Maria Konuperova’ya göre müşteriler aslında yalnızca bir kazak satın almıyor, bir hikaye ve şefkat duygusu alıyor. Yaz ayları için pamuk ve jüt ağırlıklı bir koleksiyon planlanıyor çünkü ustaların yıl boyu kazanması hedefleniyor. Girişimin kurucusu şimdilik kârı ikinci plana koyuyor. Amacı, ülkenin dört bir yanındaki zanaatkarları tek bir dijital çatı altında buluşturan bir sıcaklık fabrikası kurmak.
14.1.2026
Реклама