Çoğumuzun “Daha çok zaman var, ileride gereği düşünülür” diye ertelediği bir sorun, kimileri için sonunda gelip çattı... Türk-Rus evliliklerinin ürünü olan ve askerlik çağına gelen “çifte vatandaş” gençlerden biri, şu günlerde bu dilemmayı çözmeye çalışıyor. Rus ordusunda askerliğini yapan ve tezkere alan genç, kesin dönüş yaptığı Türkiye’de askerlikten muaf olacak mı? İşte gündemdeki konu ve ayrıntıları:

İsmini açıklamayacağımız gencin babası Türk, annesi Rus. 1990’ların hemen başında gerçekleşen ilk Türk-Rus evliliklerinden birinin meyvesi. Şartlar öyle gerektirdi ve Rusya’da skerlik görevini usulüne uygun olarak yapıp terhis edildi. Ancak daha sonra Türkiye’de yaşamak istedi. Gitmek isteyince “Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı” olarak karşısına bir sorun çıktı: Zorunlu askerlik.

Türkiye açısından durum şöyle: Türkiye'nin dışında başka bir ülkenin de vatandaşı olan Türkler, Almanya, Avusturya, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İsrail, İsveç, İsviçre, İtalya, Norveç, Yunanistan, Tunus ve Suriye'de yaptıkları askerlik hizmetlerini Türkiye'de saydırabiliyor.

Almanya, Avusturya, Danimarka, Finlandiya, Fransa (1979 ve daha genç doğumlular hariç), İsrail, İsveç, İsviçre, İtalya (1 Ocak 1985 ve daha yaşlı doğumlular), Norveç, Yunanistan, Tunus ve Suriye'de yapılan askerlik hizmetleri Türkiye'de geçerli. İkinci kez askerlik çağrısı yapılmıyor.

Türkiye ile Rusya arasında çifte vatandaşlık ve askerlik hizmetleriyle ilgili bir anlaşma olmadığı için, bir ülkede yapılan askerlik diğerinde geçerlilik taşımıyor.

Pratikte, Rusya’da üç yıl çalışan Türk vatandaşı, bedelli askerliğe hak kazanabiliyor ama diğer yandan Rusya vatandaşıysa, bu ülkede de askerlik çağrısını 27 yaşına kadar alıyor.

Rusya dışında yaşayan ve ikinci vatandaşlık sahibi olan Rusya vatandaşları da kendi çocukları  açısından sorunu forumlarda tartışmaya devam ediyor. Genel kanı, daimi oturma yeri Rusya dışında olan ve pasaportuna vurulan damga ile bu durum resmileşen bir Rusya vatandaşının, Rusya dışındaki bir ülkede yaptığı askerliği kabul göreceği şeklinde. Ama aynı şahıs Rusya’ya “sürekli oturum” için döndüğünde askerlik yapmak mecburiyetinde kalıyor.

Bu durumda ya askerlik çağına gelindiğinde iki vatandaşlıktan birinin terk edilmesi, ya da üçüncü bir ülkede yaşayarak askerlikten muaf kalmak “pratik çözümler” olarak görünüyor.  Rusya’da askerlik yaptıktan sonra, 3 yıllık yurtdışı çalışma süresini tamamlayıp Türkiye’de de bedelli askerlik yapmak şart görünüyor.

Bu konuda deneyimi, görüşü olan okurlarımız ya da konunun uzmanları Bu e-posta adresini spambotlara karşı korumak için JavaScript desteğini açmalısınız adresine mesaj atabilirler.

3.9.2010