|
"Karamehmet şapkadan tavşan çıkardı!". Çukurova Grubu'nun patronu Mehmet Emin Karamehmet'in Turkcell için Alfa Grup'la 3.3 milyar dolara anlaştığını açıklamasının ardından yapılan en ilginç yorum belki de buydu. Çukurova ile Rus Alfa Grup'un ortaklığa giden ilişkileri son birkaç aydır Türk medyasının gündeminde. Oysa bu ilişkinin en az 8 yıllık olduğunu, Karamehmet'in yıllar önce Fridman ile ortaklığın eşiğinden dönüp belki de "şans trenini" kaçırdığını, bu ilişkiye dönemin Devlet Bakanı Güneş Taner'in aracılık ettiğini bilen var mı?
TürkRus.Com, çok sınırlı bir çevrede bilinen gerçeği açıklıyor. 1994'te Yapı Kredi Bank Moscow ile Rusya'daki ilk Türk bankasını kuran Karamehmet, her zaman Rusya'ya özel bir önem vermişti. Son Yapı Kredi krizine kadar da sık sık Moskova'ya gelirdi. Karamehmet, 1990'ların ortasında Alfa Grup ile ilk temasını kurdu. Hatta 1997'de dönemin Devlet Bakanı Güneş Taner ile birlikte Moskova'ya gelmiş, ilk Ramstore mağazasının açılış törenine katılmıştı. O tören sırasında Güneş Taner, Karamehmet'i dönemin Rusya Başbakanı Viktor Çernomırdin ile tanıştırdı. "Kendisinin en itibarlı ve müteşebbis ruhlu Türk işadamlarından olduğunu, Moskova'daki ilk Türk bankasının sahibi olduğunu" anlattı. Bu sayede Karamehmet ile Alfa Grup'ın patronları tanışıp biraraya geldiler. Hatta bu ilişkiler Alfa Bank'ı Türkiye pazarına girme kararının eşiğine getirdi. Fridman ile Karamehmet'in o dönemden tanıştıkları biliniyor. Ayrıca daha o dönemde GSM sektörüne ağırlığını koymamış olan Alfa Grup'un bu alanda da işbirliği teklif ettiği biliniyor. Ancak 1998'de Rusya'ye yerle bir eden finansal kriz bu ilişkilerin meyve vermesini o dönemde engelledi. Alfa Bank krizde batmayan nadir Rus bankalarından biri oldu ama büyük güç kaybetti. Daha sonra Rusya toparlandı ama bu kez Yapı Kredi Bankası'ndan kaynaklanan sorunlar yüzünden Çukurova-Alfa ilkişkileri gelişemedi. Ta ki Turkcell konusu geçen yıl tekrar gündeme gelene kadar... Alfa Grubu tekrar sahneye çıktı. Rusya'daki işleri akıl almaz bir hızla büyümüştü. GSM'de Megafon ile Rusya'da ağırlık koymaya başlamışlardı. Üstelik Putin ile çok iyi ilişkileri olduğu yazılıyordu. Alfa Bank da Türtkiye'ye olan ilgisini belli edecek bir adım atmıştır. Banka bünyesinde bir "Türkiye Masası" kurulmuş, Rusya'da iş yapan Türk müşterilerle ilişkileri geliştirmek için Moskova'da bir Türk bankacı bile istihdam edilmişti. Sonunda Çukurova ile Alfa, 8 yıl önce niyetlendikleri işbirliği ve ortaklığın yolunu geç de olsa açtılar. Kulislerde konuşulan sadece bir konu kaldı: "Eğer o gün şartlar uygun olsa da Karamehmet ile Fridman bir şekilde ortaklık kursalar bugün Rusya'da GSM sektöründe de belki Çukurova para kazanıyor olurdu. O gün Çukurova Alfa'dan daha güçlü görünüyordu, bugün Alfa Karamehmet için can kurtarma simidi oldu!" Bu arada Algfa Grup hakkında Hürriyet'te yayınlanan bir yazı şöyle: Rus Alfa 16 yılda dev oldu, BP'yi bile dize getirdi KISA sürede Rusya'nın en büyük gruplarından biri olan Alfa, petrol, gaz, bankacılık, varlık yönetimi, perakende, telekomünikasyon ve teknoloji alanlarında faaliyet gösteriyor. 1989 yılında Alfa-Eco ismiyle petrol ticareti yapmak üzere kurulan grubun bugünkü amiral gemisi ise Alfa Bank. 7 MİLYAR DOLARI VAR: Alfa Grubu'nun kurucusu ve başkanı Mikail Fridman son dönemde Rusya'nın en dikkat çeken ve en başarılı işadamları arasında gösteriliyor. 15 yıl gibi kısa sürede Alfa'yı dev bir gurup haline getiren Fridman'ın elinde yaklaşık 7 milyar dolarlık bir kaynak olduğu tahmin ediliyor. Dünya devi BP'yi bile dize getirdiği söylenen Fridman için, ‘BP'yle işbirliği yaptı elindeki petrol sahalarının çoğunu kaptı' yorumları yapılıyor. Alfa Grubu'nun dışında TNK-BP şirketinin de başkanı olan Fridman, 1964 Ukrayna doğumlu. 1986 yılında Çelik ve Maden Mühendisliğinden mezun olan Fridman iki yıl sonra bir kaç yatırımcıyla Alfa şirketini kurarak iş dünyasına atıldı. 6.7 MİLYAR DOLAR KAYNAK SOKTU: 2003 yılında BP'nin 6.7 milyar dolar ile Rusya'ya giren en büyük yabancı sermaye olmasında etkisi olan Friedman, Access-Renova ve BP ile birlikte TNK-BP şirketini kurdular. Dünyanın en büyük beşinci Rusya'nın ise üçüncü büyük petrol şirketi olan TNK-BP sayesinde Alfa Grubunun büyümesi hız kazandı. 2003 yılı sonunda tarihi bir sonuca imza atan grup, ilk kez 2 milyar dolarlık net kár elde etti. Yine 2003 sonu rakamlarına göre 5 yılda 5.1 milyar dolar kár elde grup, bu paranın 4.98 milyar dolarını yatırıma harcadı. MEGAFON'DA HİSSEDAR: 2003 yılından itibaren bir taraftan telekom ve perakendeye yatırım yapan grup diğer taraftan bankacılık alanında büyümek için kollarını sıvadı. 2003 yılı ortalarında Rusya'nın en büyük üçüncü telekom şirketi MegaFon'un yüzde 25.1'lik hissesini 295 milyon dolara satın alan grup, 2003 yılı sonu itibariyle telekom alanına toplam 2 milyar dolarlık yatırım yaptı. Yine 2003 yılı başında 30 milyon dolarlık yatırım yaptığı süpermarket zinciri ‘Trade House Perekriostok' için 10 milyon dolarlık yeni bir yatırım daha yaptı.
|