|
Enerjı cephesi yine hareketli: Gazprom, ABD ve AB destekli Nabucco doğalgaz boru hattı projesine alternatif olarak hayata geçirmeye hazırlandığı Güney Akım projesinde partner olmak istediği Avustrurya'dan vazgeçiyor. Rus gazını, Karadeniz’in altından Türkiye ve Ukrayna’yı baypas ederek Avrupa’ya ulaştırmak amacıyla inşa edilmesi planlanan Güney Akım boru hattının, hem Nabucco'ya hem de Gazprom projesine göz kırpan Avusturya yerine şimdiki AB Dönem Başkanı Slovenya’dan geçerek İtalya’ya ulaşmasının gündemde olduğu belirtiliyor. Dün Polonya-Ukrayna bir başka hat için imza attı. Türkmenistan Nabucco'ya gaz sözü verdi. İşte son gelişmeler:
Kommersant gazetesi, daha önce Karadeniz’in altından Bulgaristan’a, Sırbıstan ve Macaristan üzerinden Avusturya’ya, oradan da İtalya’ya ulaşacağı belirtilen Güney Akım boru hattının güzergahının değişebileceğini yazdı. Habere göre Gazprom, yılda yalnızca 590 m3 doğalgaz ihraç ettiği Slovenya’ya, Güney Akım’a katılmasını teklif etti.
Gazprom ve Avusturya’nın gaz şirketi OMW’nin, anlaşmayı imzalamalarının hemen ardından aralarının açıldığını yazan Kommersant, Gazprom Başkanı Aleksey Miller’ın Avusturya’ya son kararı bildirdiğini öne sürdü.
RBK Daily gazetesi ise, Slovenya’nın Güney Akım’a dahil olması halinde, hem transit ücretiyle “kesesini dolduracağı”, hem de projenin katılımcısı olarak gaz alımını garanti altına alacağı yorumunda bulundu.
Öte yandan Güney Akım’a Türkiye’nin de dahil edileceği yönündeki haberler gündemden düşmüyor. Gazprom’un, Karadeniz üzerindeki güzergahta sorun yaşamamak için Ankara’yla anlaşmaya varmasının şart olduğu yorumları yapılıyor. Bu arada İHA'nın haberine göre, Polonya ve Ukrayna arasında, Rusya'yı baypas edecek bir petrol boru hattı hususunda anlaşma imzalandı. Anlaşmayla bölgede enerji konusunda Rusya'ya olan bağımlılığın azaltılması hedefleniyor. Varşova'da yapılan törende anlaşma Polonya Devlet Başkanı Lech Kaczynski ve Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yuşçenko'nun huzurunda, iki ülkenin petrol şirketlerinin yetkilileri tarafından imzalandı. Anlaşma, nihayette Hazar Denizi'ni Baltık Denizi'ne bağlayacak hattın fizibilite çalışmasını ihtiva ediyor. Yuşçenko, araştırmayla ilgili ilk bulguların mayıs ayında elde edilmesinin planlandığını söyledi. Ekim ayında Polonya, Ukrayna, Azerbaycan, Gürcistan ve Litvanya arasında 2011 yılına kadar yeni bir boru hattı inşa edilmesi için "Sarmatia" isimli bir konsorsiyum kurulmuştu. Türkmenistan'dan AB'ye Nabucco Sözü Enerji cephesinden ANKA kaynaklı bir başka haber: Türkmenistan Cumhurbaşkanı Gurbanguly Berdymuhkammedov, Türkiye'nin de ortakları arasında bulunduğu Nabucco projesi açısından büyük bir önem taşıyan gaz sevkıyatını yapma sözünü verdi. Ekonomi gazetesi Financial Times'e açıklamalarda bulunan Avrupa Komisyonu'nun Dış İlişkilerden Sorumlu Üyesi Benita Ferrero-Waldner, Türkmenistan Cumhurbaşkanı'nın geçen hafta AB'ye yılda 10 milyar metre küp gazın sağlanacağı garantisini verdiğini açıkladı. Türkmenistan'a yaptığı ziyaretin ardından Financial Times gazetesine konuşan Ferrero-Wandner, söz verilen gaz miktarının büyük olmamakla birlikte "çok önemli bir ilk adım" oluşturduğunu da söyledi. İngiliz gazetesi de, ABD ve AB'nin, Rusya'yı by pas ederek Hazar üzerinden ve Nabucco boru hattının aracılığıyla Batı'ya gaz sağlanması için baskı yaptıklarını kaydetti. Gazete uzmanların Türkmen gazının nasıl sağlanacağının ise "net" olmadığını söylediklerine de dikkat çekerken, Türkmenistan'ın mevcut gaz ihracatının hemen hemen tümünün 2028 yılına kadar devam eden anlaşmalara bağlandığına vurgu yaptı. Buna karşın Türkmenistan'ın çok büyük ek rezervlerinin olduğunu ancak bunların henüz geliştirilmediğini kaydeden gazete, Hazar Denizinin altındaki rezervleri geliştirmek isteyen şirketlerin, teknik zorluklar ile Rusya ve diğer Hazar ülkelerinden kaynaklanan hukuki ve siyasi itirazlarla karşı karşıya bulunduğuna dikkat çekti. Azerbaycan'a ulaşacak Hazar Denizi altındaki bir boru hattının benzer zorluklarla karşılanacağını belirten gazete, Ferreno-Waldner'in başta opsiyonların da bulunduğunu söylediğini kaydetti. Ferrero-Waldner, diğer üç alternatifi, Azeri ve Türkmen offshore tesisleri arasındaki mesafenin, 60 kilometrelik bir "mini boruhattı" ile kapatılması, bir onshore bağlantı yapılması ve gazın sıvılaştırılarak Hazar Denizi üzerinden tanker ile taşınması olarak sıraladı. Türkmenistan'ın teklifinin gelecek yıldan itibaren geçerli olacağını belirten Ferrero-Waldner, Türkmenistan'ın teklifine AB'den, boruhattı altyapı gibi alanlarda yatırım önerisiyle yanıt verilmesi gerektiğini vurguladı. -NABUCCO YAPIMI 2010 YILINDA BAŞLAYACAK Bu arada, Türkiye'nin yanısıra Almanya, Avusturya, Macaristan, Romanya ve Bulgaristan'ın da yer aldığı Nabucco Projesi Genel Müdürü Reinhard Mitschek de, 5 milyar euroya mal olması beklenen 3 bin 300 kilometrelik boru hattının yapım çalışmalarının, öngörüldüğü gibi 2010 yılında başlayabileceğini belirtti. Bir süre önce Alman RWE şirketinin de katılması ile büyük bir destek alan projenin, Avusturya'dan Macaristan, Romanya ve Bulgaristan üzerinden Ankara'ya kadar uzanacak ilk aşamasının 2013 yılında tamamlanacağı kaydediliyor. Ankara'dan itibaren boru hattının doğuya yönelen bir hatta bağlanarak Türk sınırına kadar uzanacağı da ifade ediliyor. Mitschek, Nabucco boru hattı tarafından taşınacak ilk gazın Azerbaycan'ın Şah Denizi'nden geleceği, oradan ilk aşamada yılda 8 milyar metre küp sağlanacağını belirtirken diğer potansiyel tedarikçilerin arasında Kazakistan. Kuzey Irak, Mısır ve İran'ın da bulunduğunu anlattı. Nabucco'nun tam kapasite ile işlediği zamanda yılda 30 milyar metre küp gaz taşıyacağına, bunun da Avrupa'nın ihtiyaç duyduğu 500 milyar metre küp gazın ancak küçük bir kısmını oluşturacağına, ihtiyaçların çoğunun Rusya tarafından karşılanması sürdürüleceğine dikkat çekildi.
15.04.2008
|