TürkRus.Com'un Rusya'yı karış karış dolaşan yazarı Özcan Deniz, Sibirya gezisinden döndü ve ayağının tozuyla yeni notlarını sizlerle paylaştı. Bu kez işadamı yazarımızın çektiği en büyük sıkıntı, Kemerovo ve Novosibirsk'deki otellerde oda bulma güçlüğü oldu. Pazarın artık bölgelerde inanılmaz dinamik hale geldiğini vurgulayan Deniz'in son yazısı:

ÖZCAN DENİZ - RUSYA GEZGİNİ

 İkidir aynı şey  başıma geliyor.  Hammaddeciler mi, mal satmaya çalışan benim gibi "kommersantlar" mı  bilmiyorum bu keyifin kaynağı.   Kemerovo ve Novosibirsk iş gezilerine "başımızı sokacak bir yer bulma zorluğu" damgasını vurdu. Otel kapasitesi konusunda cok fazla yorum yapacak durumda değilim. Buna  rağmen söylenen ve görülen, Sibirya`ya gerçek anlamda bir akın olduğu.

Kemerovo, "kara elmas" fiskiran (uretilen komurun kalitesi benzetmenin hakkini veriyor)  komur bolgesi Kuzbas`in baskenti.   3 milyonluk bolgenin  dinamigi,  nufuslari kabaca yarim milyon civarinda  olan Kemorova ve Novikuznets uzerinde donuyor.  Hammadde fiyatlarinin tavan yaptigi son donemde Kemerovo bir baska  isildiyor. Yeni acilan kafeler, restoranlar ve alisveris merkezleri uzun suredir buralara ugramayanlarin agzini bir karis acik birakiyor. Benim favorim komur madeni seklinde dekore edilmis, ismini bir turlu  hatirlayamadigim, kafe. 

Ilim Cin`de bile olsa gidip alan  genc, dinamik, ogrenmeye ve gelismeye ac  bayimiz  kendini asmis, ilgili is kolunda alisveris merkezleri acmakla mesgul. Benzer egilimi farkli sektorde gormek mumkun. Bir perakende patlamasi gormesek de, kentin cehresinin  yeni mekanlarla, yeni tuketim aliskanliklariyla nasil degistigi hissediliyor.  

Hersey iyi hos da otel yok. Daha dogrusu yer yok. Otel bulamadigimiz icin, kente yakin  bir pansiyona gecenin bir yarisi gelip 5 saat uyumaya calistik.  Yanilmiyorsam tesis Kuzbas`in onde gelen  kurumlarindan birinin Dinlenme Eviydi. Hos,  ortalikta dinlenen kimse olmadigi gibi, dokulen mekanda  gecirdigimiz saatler iskence gibiydi. Sik seyahat edenler bilir. "Yakinmak yok. Her mekanda, her pozisyonda  hemen uyumaya  ruhen hazir olmalisin."  Sibirya  Satis Mudurumle ve ben, daglarin ortasinda bir yerde olan, gun agirirken ulastigimiz pansiyonda  aynen oyle yaptik.

Onceki yazilarda belirttigim gibi gece ucuslari Urallar ve otesi icin cok sik tercih edilen ( ya da tercih edilmek zorunda olunan)  bir ulasim yontemi.  Ertesi gun 2-4  saat uykunuzdan odeyerek  isinlanmislik hissiyle caki gibi isinizin basindasiniz .

Yolumuz uzaga dustugu zaman yaptigimiz bir baska optimizasyon da is gezilerini birlestirmek. Mesela  Kemerovo-Novosibirsk kacinilmaz bir kombinasyon. Aynen Ekaterinburg+Chelyabinsk de oyle.  Zaman zaman uclemeler yapmiyor degiliz. Kemerovo-Novosibirk-Omsk uclemesi gibi (onlarca degisik kombinasyon mumkun) bir haftalik is gezileri inanilmaz verimli ve zaman kazandirici.

Kemerovo-Novosibirk arasi, dogru zamanda yola cikmis  ve iyi araba kulllanan birine emanetseniz 3 saatlik yol. Sibirya`yi derinden solumak isteyenlere tavsiye ediyorum bu tur bir yolculugu. Farkli bir sonbahar gordugumuz... Sanki bozkirin ortasinda  ve yol uzerindeki  agaclar baska bir baska gezegenin sararmakta olan bitkileri.  Ruhen bana cok uzak olsa da , dogma buyume Sibiryali olan  calisma arkadasimin gurur duydugu  enteresan bir doga.

Itiraf etmeliyim is gezileri son dakikaya kadar havada kaldigi icin,  ucak ve hotel konusunda sekreterlerin korkulu ruyasi olan ben sokakta kalmayi hakediyorum.  Kemerovo`nun aksine  Novosibirsk`te sans benimleydi.  Son dakikada iptal edilen bir rezervasyon, tren garinin karsinindaki Novosibirk Hoteli'ne basimi sokmami sagladi. 

Hala Sovyet sistemiyle isleyen (kayitta doldurdugunuz belgeler bile Sovyet doneminden kalma), ancak kesinlikle kotu sinifina konamayacak bir hotel. Sehrin merkezinde olmasi da bir avantaj.  Novosibirsk `te is cevresinin ilk tercihi Sibirya Hotelidir .  Hos, yer sorun olunca tercihin anlami kalmiyor. Kaldigim hotel agzina kadar   Rusca-Ingilizce is konusan, ikameti Moskova ve yurt disi oldugu her hallerinden belli, şık,  yerli-yabanci,  isadami-iskadini guruhuyla doluydu. Soylenene  gore fuar mevsimiymis. Bu etki zaten  mevcut canliligi karsilamakta yetersiz olan hotellere ilave bir yuk ( bir baska acidan da ilave is imkani)getirmis.

Novosibirsk deninde ilk akla gelen kentin bir Akademi Merkezi oldugu. Tum zorluklara ragmen halen de oyle. Bircok universite Rusya`nin en prestijli  egitim kurumlari  arasinda sayiliyor. Kent bir anlamda teknik bilimler acisindan Rusya`nin en onemli beyin merkezlerinden biri. Novosibirsk  bir banliyosu olan "Akademi Kenti"nde (Akadem Gorodok) kendinizi kocaman bir universite kampusunde hissediyorsunuz. Zaten burası Sovyet devrinin "Silikon Vadisi"ymiş.

Dogudaki Japon ve Cin mallarinin hakimetinin ulastigi sinirlar  Novosibirsk ve Kemerovo`yu kapsiyor. Ornegin  otomobillerin 70% yakini sagdan direksiyonlu ikinci el Japon arabalari. Otomotiv yedek parca isiyle ugrasanlar  Novosibirsk buyuk araba pazarina kesinlikle ugramali. Binlerce (inanin abarmiyorum) ikinci el arac yada Japonya`da son 3 yilda elde kalmis yeni  arabalar inanilmaz fiyatlarla satista. Tahmin edebilecegiz gibi bolgede yeni otomobil satisi  oldukca dusuk. Yedek parcacilar, Japon arabalari icin genis yelpazede uretim yapiyorsaniz, gerektiginde cikma parca ile kiran kirana rekabete hazirsaniz  Sibirya`ya yolunuzu dusurmeniz onemle tavsiye edilir.